(ĐTCK) Tình trạng tồn đọng hàng hóa nghiêm trọng đang diễn ra khi các hãng vận tải biển sử dụng các tuyến đường bộ thay thế để cố gắng giảm bớt tắc nghẽn do hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz bị gián đoạn.
Các lô hàng hướng tới Trung Đông từ thời điểm xung đột Trung Đông bùng phát vẫn đang mắc kẹt tại nhiều cảng từ Ấn Độ tới Mozambique, khiến doanh nghiệp phải gánh thêm chi phí phát sinh dù các hãng vận tải lớn đã nỗ lực tìm tuyến đường thay thế.
Trong tuần này, giá cước vận tải tuyến Thượng Hải đến Vùng Vịnh và Biển Đỏ đã tăng lên mức cao kỷ lục, vượt qua cả mức đỉnh đạt được trong giai đoạn đại dịch Covid.
Theo dữ liệu từ nhà cung cấp Clarksons Research, chi phí vận chuyển một container 20 feet (TEU) tiêu chuẩn trên tuyến đường này đã tăng từ 980 USD vào thời điểm trước khi xung đột bùng nổ lên 4.131 USD tính đến tuần kết thúc vào ngày 15/5. Mức phí cao nhất trong thời kỳ đại dịch là 3.960 USD/TEU vào năm 2021. Phần lớn mức tăng là do chi phí nhiên liệu và việc gấp rút tìm kiếm năng lực vận tải đường bộ để vận chuyển hàng hóa.
 |
Giá cước vận tải tuyến Thượng Hải đến Vùng Vịnh và Biển Đỏ đã tăng lên mức cao kỷ lục. |
Vincent Clerc, Giám đốc điều hành của Maersk cho biết, lực lượng vận tải đường bộ đáng kể đã được huy động. “Cả Ả Rập Xê Út và Iraq đều đã mở cửa cho rất nhiều xe tải đến từ Iraq, Jordan, thậm chí cả từ Thổ Nhĩ Kỳ”, ông cho biết.
Các hãng vận tải biển lớn như MSC, Maersk, CMA CGM và Hapag-Lloyd đã mở các tuyến vận chuyển bằng xe tải từ các cảng ở Biển Đỏ và Vịnh Oman – gồm Yanbu, King Abdullah của Ả Rập Xê Út và Fujairah của UAE – tới những cảng như Dammam ở Ả Rập Xê Út, Basra của Iraq và Jebel Ali, trung tâm trung chuyển lớn nhất khu vực của UAE.
Tuy nhiên, xe tải chỉ có thể thay thế một phần nhỏ công suất vận chuyển của các tàu container và tàu chở hàng lớn từng phục vụ vùng Vịnh qua eo biển Hormuz. Hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz đã bị gián đoạn kể từ ngày 28/2, và chỉ một số ít tàu có thể đi qua tuyến đường thủy này mỗi ngày, giảm so với khoảng 135 lượt tàu đi qua mỗi ngày trước xung đột.
“Tuyến vận tải đường bộ gần như là cách duy nhất để đưa hàng vào khu vực này, nhưng năng lực của các hành lang vận tải đó dĩ nhiên thấp hơn nhiều”, Giám đốc điều hành của Hapag-Lloyd, Rolf Habben Jansen cho biết.
“Chúng tôi đã nhận thấy thời gian vận chuyển chậm hơn và một số tắc nghẽn tại các cảng trong khu vực”, Tony Stubbs, Phó chủ tịch cấp cao phụ trách chuỗi cung ứng của Tata Consumer Products cho biết, đồng thời nói thêm rằng sự chậm trễ có thể lên đến 60 ngày.
Giá cước vận tải trên một số tuyến đường vùng Vịnh đã giảm so với mức cao ban đầu do nhu cầu suy yếu. Theo nền tảng vận chuyển Freightos, giá cước vận tải từ Thượng Hải đến Jebel Ali đã tăng gấp bốn lần vào đầu cuộc xung đột, lên hơn 8.000 USD cho mỗi container 40 feet, nhưng kể từ đó đã giảm xuống còn khoảng 5.700 USD.
Christian Wendel, chủ tịch của công ty kinh doanh phân bón Hexagon Group cho biết đối với phân bón, quy mô của việc chuyển hướng tuyến đường gây ra những thách thức lớn về hậu cần vì hàng xuất khẩu thường dao động từ 30.000 đến 50.000 tấn, trong khi mỗi xe tải chỉ chở khoảng 30 tấn.
“Về mặt hậu cần, đó là một cơn ác mộng”, ông cho biết.
Suzie Skipper, nhà phân tích của công ty định giá Argus cho biết các công ty Ả Rập Xê Út như SABIC Agri-Nutrients và Maaden đang vận chuyển ure để sản xuất phân bón bằng đường bộ trong 14 đến 15 giờ trên khắp đất nước. Argus ước tính điều này làm tăng chi phí vận chuyển thêm 80-90 USD/tấn.
David Ozard, tổng giám đốc của tập đoàn vận chuyển John Mason International cho biết công ty vẫn còn 6 container bị mắc kẹt đã được vận chuyển trước khi xung đột bắt đầu. Ông cho biết năng lực tại các cảng hiện đang được sử dụng cho hành lang vận tải đường bộ đang rất hạn chế, “tình trạng tồn đọng sẽ rất khủng khiếp. Giả sử có thể giải quyết được, thì cũng phải mất nhiều tháng”.
Mặt khác, sự gián đoạn này cũng ảnh hưởng đến hoạt động viện trợ lương thực. Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) cho biết một số lô hàng được gửi từ thời điểm trước xung đột vẫn đang trên đường vận chuyển, và họ đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận các quốc gia như Yemen và Djibouti do rủi ro gia tăng từ các cuộc tấn công của lực lượng Houthi ở Biển Đỏ.
Nguồn: Theo báo chí nước ngoài
